Sözün Haysiyeti

*SÖZÜN HAYSİYETİ*

​Hayat, durup dinlenmeden akan bir nehir; bu nehirde bizi ya selamet kıyısına ulaştıran ya da girdaplarda boğan tek bir pusulamız var: Sözümüz. Varlığın özü kelam ile başlamışken, insanoğlunun en büyük imtihanının yine o kelamla olması tesadüf değildir. Bir âlimin meclisinde sükût ile demlenmek, bin cahilin gürültüsünde kaybolmaktan evladır. Zira hikmetle söylenmeyen her söz, ruhun sırtına yüklenmiş beyhude bir hamallıktır. "Söz gümüşse sükût altındır" düsturu, sadece bir sessizlik tavsiyesi değil; insanın kendi iç dünyasındaki nizamı koruma savaşıdır. Boş konuşup yersiz esmek, sadece havayı dövmektir; oysa bize gereken, gönülleri yeşertecek bir bahar rüzgarıdır.

​İnsan, ne çekiyorsa dilinden çekiyor. Bir söz vardır savaşı bitirir, bir söz vardır başı kestirir. O halde nedir bu telaşımız? Neden hep biz konuşmak, hep biz haklı çıkmak istiyoruz? Kâmil insan, dostun halini dilsiz de anlayan, sözü kesmeden dinlemeyi bilen, her şeyden önce insanı sevmeyi her işin başı sayan kişidir. Bakınız, Yunus Emre ne güzel özetliyor bu hakikati: "Söz ola kese savaşı, söz ola kestire başı, söz ola ağulu aşı bal ile yağ ede bir söz." Yaşımız kaç olursa olsun, başımızı yastığa koyduğumuzda her sözün bir hesabı olduğunu unutmamak gerek. "Doğru söyleyeni dokuz köyden kovarlar" derler ya; varsın kovsunlar, biz onuncu köyün yolunu doğrulukla inşa edelim. Ama sakın ola "doğruyu söylüyorum" diyerek gönül kırmayalım, kimselere surat asıp muhabbeti kesmeyelim.

​Ancak bir yer var ki, orada susmak sükût değil, dilsiz şeytanlıktır. Zulmün karşısında, namerdin sofrasında, mazlumun ahı göğe yükselirken susmak bize yakışmaz. Hz. Ali'nin o meşhur uyarısını kulağımıza küpe etmeliyiz: "Zulme engel olamıyorsanız, onu herkese duyurun!" Sözün namusu, doğrunun kalesi olmaktır. İnsan sevgisini merkeze almayan her iş batıldır. Her nefes bir borç, her kelime bir senettir; mahşer günü gelmeden önce dilin hesabını bu dünyada vermek farzdır. Zulme karşı susan namert, doğruya küsen ise cahildir. Hayat, bir mürşidin dizinde pişmek ve dostun gönlünde ikamet etmektir. Kalbinde sevgi biriktirmeyenin dilinde hikmet olmaz; ahde vefası olmayanın ise hak yolunda yeri olmaz. Ya hayrı konuşup gönül abad etmeli ya da sükût edip edebi muhafaza etmeli. Gayrısı sadece gürültüdür.

*Adap olmadan abad olunamaz*

Hoşçakalın dostça kalın muhabbetle kalın. Sevgilerimle...

Özcan Kartal